فهرست مطالب
Toggleهم خانواده ربط کلاس ششم و چهارم یکی از مباحث کاربردی درس فارسی در دوره دبستان است. این مبحث تمرین کلمات هم خانواده به دانشآموز کمک میکند بهتر با ساختار و ارتباطات کلمات آشنا شوند. در واقع وقتی درباره هم خانوادهها صحبت میکنیم، منظور گروهی از واژههاست که از یک ریشه مشترک ساخته شدهاند و در معنا به یک حوزه مفهومی نزدیک هستند.
کلمه ربط هم مانند بسیاری از واژههای فارسی، خانوادهای از کلمات دارد که هم از نظر ساختار و هم از نظر معنا به آن وابسته هستند. آشنایی با این ساختار به شما کمک میکند هنگام خواندن متن یا پاسخ دادن به پرسشهای کتاب درسی، ارتباط میان واژهها را سریعتر تشخیص دهید. اگر میخواهید بدانید ریشه این واژه چیست، کدام کلمات در گروه هم خانواده کلمه ربط قرار میگیرند و چگونه باید آنها را تشخیص داد، در ادامه این مطلب مجموعه مدارس سلام همراه ما باشید تا همه نکات را دقیق بررسی کنیم.
هم خانواده کلمه ربط
به طور کلی، واژه «ربط» از ریشه «ر ب ط» ساخته شده است. این سه حرف، بن اصلی تمام کلماتی هستند که در خانواده ربط قرار میگیرند. در همه مشتقات و واژگان، ترتیب این حروف حفظ میشود و تغییر نمیکند.
برای اینکه واژهای را در گروه هم خانواده ربط قرار دهیم، باید این شرایط را داشته باشد:
- از ریشه «ر ب ط» ساخته شده باشد.
- جایگاه حروف اصلی در آن تغییر نکرده باشد.
- از نظر معنا به مفهوم پیوند، اتصال یا مرتبط بودن نزدیک باشد.

در نتیجه اگر این سه معیار همزمان وجود داشته باشد، میتوان آن واژه را از کلمات خانواده ربط دانست.
پیشنهاد مطالعه: هم خانواده هلاک
اولین نفری باشید که از اخبار و اطلاعیههای مرتبط با پایه تحصیلیتان باخبر میشود!
کلمات هم خانواده ربط
در ادامه مهمترین واژههای هم خانواده ربط را میبینید:

مرتبط، ارتباط، ارتباطات، رابط، مربوط، مربوطه
همانطور که گفتیم، یکی از مهمترین قوانین هم خانواده کلاس اول تا ششم، داشتن معنای مرتبط است. حال برای اطمینان از پیوند معنایی این واژهها، معنای هر یک را جداگانه بررسی میکنیم:

- مرتبط: چیزی که به موضوع یا مسئلهای پیوند دارد، وابسته، پیوسته
- ارتباط: پیوند یا اتصال میان دو چیز یا دو فرد، اتصال
- ارتباطات: جمع ارتباط و به معنای مجموعه پیوندها یا روابط، پیوندها
- رابط: وسیله یا شخصی که میان دو چیز یا دو نفر پیوند برقرار کند، متصلکننده، واسطه، پیونددهنده
- مربوط: وابسته به موضوعی خاص، مرتبط، دارای ارتباط
- مربوطه: وابسته به مورد یا موضوعی مشخص، وابسته، مربوط
همانطور که مشخص است، همه این واژهها ریشه «ر ب ط» را در خود دارند و از نظر معنا به مفهوم پیوند و اتصال نزدیک هستند. ترتیب این ریشه هم رعایت شده است و میتوان گفت این کلمات گروه کلمات هم خانواده ربط هستند.
مترادف کلمات هم خانواده ربط
برای تثبیت بهتر معنای واژهها، مترادف هر یک را مرور میکنیم و مترادف کلمه ربط را یاد بگیریم:
- ربط: وفاق، وصل، بند، رابطه، پیوند، اتصال، ارتباط
- مرتبط: وابسته، پیوسته، متصل، صحیح
- ارتباط: پیوند، اتصال
- ارتباطات: روابط، پیوندها، اتصالات
- رابط: واسطه، پیونددهنده، متصلکننده
- مربوط: وابسته، مرتبط، منسجم، درست، بسته، پیوسته
متضاد کلمات هم خانواده ربط
در این بخش متضادهای رایج این واژهها را میبینید:
- ربط: جدایی، گسست، بیربط
- مرتبط: نامرتبط، بیارتباط
- ارتباط: قطع رابطه، بیارتباط
- مربوط: نامربوط
نکته مهم: برخی واژهها مانند «رابط» متضاد مستقیم و رایج ندارند.
پیشنهاد مطالعه: هم خانواده حضور
نحوه تشخیص هم خانواده ربط
حال برای یک مرور ساده، نکات تشخیص هم خانواده را بررسی میکنیم که اگر در امتحان به هر گونه سؤال هم خانواده و به خصوص هم خانواده ربط کلاس سوم ابتدایی رسیدید، بتوانید بر این اساس به آسانی سؤال را پاسخ دهید. برای تشخیص درست هم خانواده باید این نکات را به ترتیب بررسی کنید:
- ابتدا ریشه واژه را شناسایی کنید و این ریشه در تمامی کلمات هم خانواده ثابت است.
- بررسی کنید که این سه حرف با همان ترتیب در کلمه مورد نظر وجود داشته باشد.
- مطمئن شوید که واژه از نظر معنا به مفهوم پیوند، اتصال یا وابستگی نزدیک باشد.
در نتیجه اگر کلمهای از نظر ظاهر شبیه باشد اما در معنا پیوندی با این مفهوم نداشته باشد، در این خانواده قرار نمیگیرد. زمانی که این معیارها را همزمان در نظر بگیرید، تشخیص هم خانواده ربط برای شما دقیق و بدون اشتباه خواهد بود.
سخن پایانی
در پایان میتوان گفت هم خانواده ربط مجموعهای از واژهها مانند مرتبط، ارتباط، رابط و مربوط است که همگی از ریشه «ر ب ط» ساخته شدهاند. معنا و مترادف این گروه از کلمات شامل واژگانی همچون وصل، وفاق، پیوسته و وابسته است. در مجموع با تمرین این روش، هنگام پاسخ دادن به پرسشهای فارسی یا تحلیل متنها، ارتباط میان واژهها را سریعتر و دقیقتر شناسایی خواهید کرد.
سؤالات متداول
- هم خانواده ربط چیست؟
مرتبط، ارتباط، ارتباطات، رابط و مربوط از مهمترین کلمات هم خانواده ربط هستند. - مترادف کلمه ربط چیست؟
وفاق، وابسته، پیوسته و وصل از کلمات مترادف هستند و در تمام مشتقات آن به همان ترتیب دیده میشود. - چگونه هم خانواده کلمه ربط را پیدا کنیم؟
به یکسان بودن ریشهها و مرتبط بودن معنای کلمات دقت کنید.